Hayatta kalmak için ihtiyacımız olan yemek yemek; sağlıklı kalmamıza, gelişmemize ve enerji dolmamıza yardım eder. Peki, birincil gereksinimlerimizden olan yemek yemenin ruh halimiz üzerinde nasıl bir etki bıraktığını hiç düşündünüz mü? Bilimsel araştırmalar, ruh halini yediğimiz şeylerin etkileyebileceğini söylüyor. Şimdi gelin, stres düzeyinizi azaltacak, mutluluk hissi yaratacak besinlerin zihinsel durumunuzu nasıl yönlendirdiğine göz atalım.

Besinler ile Ruh Hali Arasındaki İlişki

Yedikleriniz hem fiziksel sağlığınız hem de ruh haliniz üzerinde büyük bir etkiye sahip. Ruh halinizi bir anda iyi yapacak mucizevi bir gıda olmamasına karşın sağlıklı ve çok çeşit içeren bir diyet, bunda etkin rol üstlenebilir. Sağlıklı ve bol seçeneğin yer aldığı bir beslenme düzeni ile konsantrasyon düzeyinizi iyileştirebileceğiniz doğrudur. Hatta etrafa daha pozitif bakmak, depresyondan kaçınmak gibi olumlu etkileri de bulunur.

Doğru beslenmenin sunduğu iyi özelliklerin yanı sıra yanlış beslenme de ruh halinin kötülüğüne sebep olabilir. Çok şekerli yiyecek/içecekler, işlenmiş gıdalar, kızartmalar kaygı yaşama ihtimalinizde rol oynar. Bunlar aynı zamanda depresyon riskini de artıran beslenme alternatifleridir.

Bir fast-food satıcısından kolaylıkla bulabileceğiniz bu besinler, çok fazla yapay tatlandırıcı ve şeker içerir. Fakat önemli besin ögelerini içerisinde barındırmaz. Kan şekerini yükseltme ve kronik iltihaplanma gibi durumlara sebep olabilen bu besinler, ruh haline de doğrudan etki eder. Dr. Chan içinde bulunduğu bir çalışmanın sonuçlarına atıf yaparak aşırı işlenmiş işlenmiş gıdaları tüketenlerin depresyon geliştirme riskinin yüksek olduğunu belirtir.

Beslenmenin Ruh Sağlığına Etkisi

Vücutta yer alan çeşitli biyolojik mekanizmalar ve biyokimyasal süreçler, bağırsak-beyin bağlantısında rol oynar. Yiyeceklerin ruh halimizi pozitif yönde değiştirebileceği düşüncesi temelde vitamin, mineral, antioksidan gibi bileşenlerin işlevlerine dayanır. Araştırmalar bu mikro besinlerin vücuttaki sağlıklı döngünün devamında nasıl bir rol üstlendiğine odaklanır.

Bağırsak mikrobiyomu adı verilen mikroorganizmaların önemi ise burada devreye girer. Gastrointestinal sistemde doğal olarak bulunan bakterileri kapsayan bağırsak mikrobiyomunun ruh halini düzenlemede etkisi olduğu bazı çalışmalarla ortaya konulur. Bazı mikrop türleri, belirli yiyecekleri ruh halini düzenlemek gibi amaçlarla beynin çalışmasını etkileyen kimyasallara böler. Diğer araştırmalarda da ruh sağlığı problemleri yaşayanların bağırsak mikrobiyomunun değişmiş olabileceği sonucuna varılmıştır.

Sağlıklı Beslenmek Ruh Halini İyileştirir

Bilim insanlarına göre sağlıklı bir beslenme planı, ruh sağlığını olumlu etkiler. Akdeniz tarzı bir diyet benimsemek bu anlamda önemli olabilir. Peki sağlıklı bir diyette hangi yiyecekler yer alır? Ruh halinizi iyi tutmak için beslenme programınıza sebze, meyve, kuruyemiş, tohum, sağlıklı yağ, tam tahıl, baklagil, yağsız et, balık, süt ürünlerini ekleyebilirsiniz.

Genel itibarıyla bu kategorilerde yer alan besinler arasında neleri sayabileceğimize de bakmamız gerekebilir. Sebze olarak ıspanak, patates, balkabağı, lahana, dolma biber, soğan; meyve olarak ise portakal, kavun, mango, şeftali, muz, orman meyveleri, liçi meyvesi sayılabilir. Bunların yanı sıra kuruyemiş, tohum, sağlıklı yağlar içerisinde zeytinyağı, ayçekirdeği, kaju, kabak çekirdeği, badem gibi sağlıklı yiyecekler bulunur. Tam tahıllar ve baklagillerden pirinç, buğday, yulaf, sorgum, mercimek ve siyah fasulyeyi beslenme düzeninize ekleyebilirsiniz. Ayrıca yağsız et, yumurta, ton balığı, somon, tavuk, süt gibi besinler de sağlıklı yanlarıyla öne çıkar.

Bazı araştırmalar da sağlıklı bir beslenme düzeniyle depresyonunuzu yenebileceğinizi söyler. Yapılan Avustralya menşeili çalışma depresyona sahip iki farklı grubu inceler. Bu çalışmada yalnızca sağlıklı beslenme düzeni bir gruba öğretilir. 3 ay süren çalışmanın sonucunda sağlıklı beslenme düzenine uyan gruptaki kişilerde depresyon semptomlarının azaldığı görülür.

Bunların yanı sıra çay ve kahvenin de iyi ruh haliyle ilgili olduğuna dair bazı çalışmalar vardır. Fakat çok fazla kafein ya da şeker içeren içecekler de tüketilmemelidir. Çünkü kaygı seviyesini artırma ve uyku konusunda zararlı etkiler sunma gibi etkiler yaratabilir. Siz de kendiniz için doğru beslenme programı hazırlayarak hem fiziksel hem de zihinsel olarak sağlıklı bir yaşam stiline ilk adımı atabilirsiniz.